Behruzbek.uz

Muvaffaqiyat sari yo'l…

BU OXIRGI STAKAN !

“Siz spirtli ichimlik ichasizmi?” degan savolga deyarli har doim “Ha” deb javob beriladi, qo’shimcha tushuntirishlar bilan: “Faqatgina bayramlarda ”,“ Do’stlarim bilan uchrashganimda ”,“ O’rtacha ”,“ Xo’sh, kim ishlatmaydi? ”. Agar suhbat shaxsiy sharoitda o’tkazilsa, batafsilroq ma’lumotlar paydo bo’ladi. “Kechki ovqatda faqat ishtaha uchun bir qadah sharob” yoki “Yaxshilab uxlash uchun yotishdan oldin ozgina konyak”, “Pivosiz qanday vanna?”, Yoki “Kabob bilan aroq ketadi juda yaxshi! ”,“ Bizda bayram, siz bir necha quti shampan sotib olishingiz kerak ”,“ 21 kundan keyin tanasi alkogoldan to’liq tozalanadi, ya’ni hech qachon bo’lmaydi ”- bu kabi iboralar juda ko’p. Bizning jamiyatimizda, umuman olganda, alkogol bilan o’ziga xos munosabatlar. Albatta, uning zararli ekanligini hamma biladi va ular bu haqda butilkalarda va hattoki do’kon oynalarida ham yozishadi, shu bilan birga Rossiyaning o’rtacha bir shahrida spirtli ichimliklar sotadigan do’konlarning soni, aytaylik, kvadrat kilometrga har yili ko’payib bormoqda, ammo har oy. Bundan tashqari, alkogol hayotimizning ajralmas qismidir, u hamma joyda mavjud. Spirtli ichimliklar uchun litsenziyasi bo’lmasa, hech qanday restoran omon qolmaydi, shunchaki foyda keltirmaydi. Odamlar gurmelerdan qoniqish uchun emas, balki ichimlik uchun mazali atıştırmalık uchun ko’proq kelishadi; har qanday oilaviy yoki korporativ ovqatni alkogolsiz tasavvur qilish qiyin, men to’y yoki bola tug’ilishi kabi hodisalar haqida gapirmayapman, umuman “quruq” dan omon qolish mumkin emas. Biz har xil vino turlari haqida gaplashamiz, chet elga sayohatlardan bir nechta chiroyli butilkalarsiz qaytmaymiz, Bundan tashqari, psixoterapiya haqida gap ketganda, siz necha marotaba eslaganingizni eslang: “Voy, bu sizning psixologlaringiz kimga kerak, buning uchun hali ham pul to’laysiz, men bir shisha sharobga borib, do’stimga borishni afzal ko’raman, biz hammamiz o’zimiz qaror qilamiz. ” Qanday qilib do’stim, ehtimol, xuddi shu umidsizlikda, ongni o’zgartiradigan va kelajakdagi uyquni o’zgartiradigan modda, u yoki bu psixologik muammoni hal qilishga qanday yordam berishi mumkin, men bilmayman, lekin muammoni hal qilish uchun qoldirilgan haqiqat noaniq vaqt davri, ehtimol uni og’irlashtirishi aniq. Hatto men “korporativ” odam bo’lganimda ham, nima uchun ertalab ishxonada tiqilinch haqida shikoyat qiladigan xodim hamkasblarining xushyoqishini qabul qilishi kerakligi haqida o’ylardim, atrofda qancha past sifatli spirtli ichimliklar yoki hatto stakan borligi haqida o’ylardim tushlik uchun: “Nima uchun umuman ichding?” degan savol emas, “sog’lig’ingizni yaxshilash uchun” bo’ldi. Agar siz ziyofat paytida: “Men ichmayman” degan iborani aytsangiz, bunga javoban nima olasiz? Birinchidan, hayron bo’lib ko’ring, keyin savol: “Siz biron bir tabletka ichasizmi?”, “Bugun mashinada ketayapsizmi?”, Yoki, agar siz qiz bo’lsangiz, keyin: “Oh, men homiladorman, tabriklayman”. Va agar siz kasal bo’lmasangiz, haydovchilik qilmasangiz va homilador bo’lmasangiz va ichmasangiz – bu umuman, qanday qilib? Nima uchun? Senga nima bo’ldi? Giyohvand moddalarni zikr qilishdan boshlaganim bejiz emas edi. Inson tanasiga etkazilgan zarar darajasi va alkogolga qaramlik darajasi bir xil kokain yoki geroindan bir necha baravar yuqori ekanligini tasdiqlovchi tadqiqotlar mavjud, shu bilan birga davlatlar tomonidan “giyohvand moddalar” aylanmasi cheklangan, ammo alkogolning aylanmasi umuman olganda emas. Men narkolog emasman, spirtli ichimliklar va giyohvandlik masalalari meni psixologik va metafizik nuqtai nazardan ko’proq qiziqtiradi. Ushbu mavzuda mening fikrimcha uchta jihat bor: 1) Nima uchun odam alkogol ichadi, 2) ichkilik ichishning psixologik oqibatlari, 3) giyohvandlikdan chiqish yo’llari. Savolga eng samimiy javob: “Nega ichasiz?” Shunday bo’ladi: “Chunki men xohlayman”. Shunda siz allaqachon “dam olish uchun”, “kompaniya uchun”, “bu yanada qiziqarli”, “xuddi shunday”, “zerikishdan”, “odatidan” kabi narsalarni tortib olishingiz mumkin. Fiziologik qaramlik (alkogol tanadagi metabolizmning bir qismiga aylanadi va uning yo’qligi noxush oqibatlarga olib keladi) va ijtimoiy qaramlik faktlarini hisobga olmaslik (bu xuddi shunday “Men qanday qilib alkogolsiz bayram / tug’ilgan kun / to’y o’tkazaman? Ular meni tushunmaydi! “), metafizikaning onlariga to’xtalaman. Mijozlar bilan ishlashni tahlil qilish asosida spirtli ichimliklarni ichishining uchta sababini ajratib ko’rsatishim mumkin va ular ham alohida, ham birgalikda sodir bo’ladi. Birinchi sabab: Spirtli ichimliklar (har qanday) miyani sekinlashtiradi, deyarli “cheksiz fikrlash” jarayonini to’xtatadi. Ko’p odamlar, ayniqsa, o’z faoliyatining mohiyatiga ko’ra doimiy ravishda “jarayonda ishtirok etishlari” kerak – biron bir narsani hal qilish, o’ylash, gaplashish, ma’lumot olish va uzatish uchun biron bir vaqtda ular shunchaki charchashadi, shuning uchun “haddan tashqari qizib ketish” haqida gapirish va miyani qabul qilib, soniyasiga 10 000 fikr hosil qilishni to’xtatish oson emas. Miya ulkan volan singari katta tezlikda aylanadi, ko’pincha inertsiya bilan, sekinlashishi uchun vaqt kerak bo’ladi va alkogol buni deyarli bir zumda, taxminan 10 daqiqada amalga oshiradi. G’ildirak kosmosga osilganga o’xshaydi, inqilobni juda sekin tugatadi, va keyin u qanday dozaga “AOK qilinganiga” qarab butunlay to’xtaydi. Menga “kutish” tugmasi kabi ko’rinadi, miya to’xtadi va zahar tugashini kutmoqda, bu ko’pincha bir necha soatdan keyin sodir bo’ladi va bu odamga qandaydir dam beradi va tinchlantirishga oson yo’l beradi. miya. So’zda aytilganidek: “Men ertalab ichdim – kechgacha bo’shman”. Ikkinchi sabab: alkogol odamning kayfiyatini o’zgartiradi. Ichish bilanoq siz gul ochganday, jilmayib, gaplashadiganga o’xshaysiz. Ba’zi ichki to’siqlar, qisqichlar, cheklovlar olib tashlanadi. Chet tillarni o’rganayotgan talabalar ko’pincha ikki ko’zoynakdan keyin chet elliklar bilan aloqa qilish ancha osonlashadi, ular grammatik xatolardan uyalmaydi va nutq qandaydir tarzda ravonroq oqadi, deb hazillashadi. Siz raqsga tushishingiz, noma’lum qizga yaqinlashishingiz va qandaydir aqldan ozgan harakatlar to’g’risida qaror qabul qilishingiz mumkin, ichki tormoz ham vaqtincha “stend” ga qo’yiladi, insonning asl mohiyati namoyon bo’ladi, u kiygan niqobda emas. O’ylaymanki, siz buni o’zingizda ham, atrofdagilarda ham ko’rdingiz, qanday qilib jim gaplashuvchi, uyatchan – jasur, ochko’z – saxiy va xotirjam – tajovuzkor. Uchinchi sabab sirt ustida yotmaydi. Bu juda chuqur yashiringan va buni amalga oshirish uchun siz deyarli o’zingizni yoki suhbatdoshingizni so’roq qilishingiz kerak. Men buni qisqacha bayon qilaman: o’z-o’zini yo’q qilish istagi. Spirtli ichimliklar inson tanasini chindan ham yo’q qiladi, bu tana a’zolarining ishiga ta’sir qiladigan, ularni o’ldiradigan, ammo juda sekin, muloyimlik bilan, shoshilmasdan ishlaydigan vaqt bombasiga o’xshaydi. Odam o’zini o’zi o’ldirish istagini qayerda bor? Chunki, rostini aytsam, u o’zida hech qanday qiymat ko’rmaydi. Bundan tashqari, u nima uchun yashayotganini, bu shov-shuv va shoshqaloqlikning ma’nosi nima ekanligini umuman tushunmaydi, deb aytmoqchiman, chunki shovqin va shov-shuv yaqin kelajakda tugamasligi uchun, bitta chiqish yo’li bor – qochmoq Ko’prikdan sakrab o’ting yoki o’zingizning hammomingizda suv ostida nafasingizni uzoqroq ushlashga harakat qiling – imkoniyatlar shunchaki, tanada o’zini saqlab qolish uchun juda kuchli instinkt bor, u kurashsiz taslim bo’lmaydi va agar asta-sekin, asta-sekin, kuniga bir necha marta zahar bo’lsa, demak u sezilmaydi va shuning uchun ham unday emas ekstravagant va hali ham ishlaydi! Bevosita va bilvosita spirtli ichimliklarni iste’mol qilishdan o’lim holatlari bo’yicha statistik ma’lumotlarni taqdim etishning hojati yo’q, menimcha siz o’zingiz bilasiz. Keling, oldinga boramiz. Effektlar. Do’stim va professional hamkasbim aytganidek, “alkogol – qarz olish uchun quvonch”. Kecha do’stlarimiz bilan yoki televizor oldida ziyofat / yig’ilish paytida bizni juda xursand qilgan har bir qoziq, stakan va stakan uchun biz to’laymiz. Salomatlik, oqibatlar, salbiy his-tuyg’ular. Spirtli ichimliklar har doim “yuqori tebranishlar” illyuziyasi kabi ishlaydi. Bizga o’xshab tuyuladiki, biz stakan / stakandan keyin o’zimizni yaxshi his qilayapmiz va kulamiz, hazillashamiz, deyarli eyforikmiz! Bu aldash, surrogat, soxta narsa. Zaharning ta’siri tugashi bilanoq, siz hali ham o’sha zerikarli va mashaqqatli hayotda ekanligingizni, undan qutulmoqchi bo’lganingizni tushunasiz va bundan tashqari, salbiy his-tuyg’ular kuchayadi – uyat, qo’rquv, aybdorlik .. Kecha bir korporativ bayramda bu juda zo’r edi – va bugun hamkasblarning ko’ziga qarash juda uyatli, tungi klubda raqsga tushish, erimga qo’ng’iroq qilishni unutganim – endi o’zimni o’ta aybdor his qilyapman, qizg’in daqiqada sevgilimga yomon gaplar aytdim – endi uning ketishi qo’rqinchli va h.k. Spirtli ichimliklar ta’siri ostida ijobiy hissiy o’lchovga o’tdim deb o’ylaganingiz qanchalik baland bo’lsa, u ishlamay qolganda shunchalik pastga tushasiz. Kim aybdor ekanligini tushunib etishimiz bilan, navbatdagi savol: “nima qilish kerak?” Agar chindan ham alkogolning hayotingizga ta’sirini kamaytirishni (yoki hatto butunlay yo’q qilishni) istasangiz, savolga javob bering: “Men mast bo’lganimda qanday qiymatga ega bo’laman?” O’ylashimcha, bu yana fikrlarni sekinlashtirishi, vaqtinchalik eyforiya, ichki tanqidning bloki bo’lib, u doimo “fonda” o’ziga xos tarzda mavjud: “Siz befoyda va foydasizsiz”. Javob halol ekan, boshqa variantlar ham mumkin. Va javob olinishi bilanoq, u bilan ishlash allaqachon mumkin. Chiqish yo’lini toping. O’zingiz xohlagan narsani toping, alkogol sizga qanday illuziya beradi va bundan ham ko’proq – xohlagan narsangizga, halollikka erishishning boshqa usullarini toping. Odatda ular ancha murakkab, ko’p kuch, intizom, o’zini tuta olishni talab qiladi, shuning uchun odamlar “qayta faollashadi” va ularni tanlamaydilar, chunki qisqa vaqt ichida bu keraksiz va juda qiyin bo’lib tuyuladi. Agar siz miyangizni sekinlashtirmoqchi bo’lsangiz – meditatsiya qilishni o’rganing, agar “bo’shashishni” istasangiz – sizni “kichraytirayotgan” narsadan xabardor bo’ling va agar savol o’zingizning qadrsizligingizni his qilish haqida bo’lsa, murabbiy ham mutaxassis bilan yordam beradi va sizning ichki narsangiz. Shunga qaramay, men buni oson deb aytmayapman. Bu oson emas! Tana hozir va keyin ongni yo’qotishga, odatdagi doiraga qaytishga intiladi, alkogol har kimga va har doim ham mavjud, u deyarli hayot yo’lida charchagan sayohatchilarni kutib, ularga tinchlik va quvonch va faqat xabardorlikni va’da qiladi sizning ishonchli jangovar do’stingiz, yordam berishi, to’xtashi, ushlab turishi, hayot kechqurun tugamasligini, ertaga yangi kun kelishini eslatib turishi mumkin, va unda siz kunlik vazifalarni hal qilish uchun “manbada” bo’lishingiz va to’xtashingiz va salbiy his-tuyg’ular sizga bu bilan hech qanday yordam bermaydi. Agar siz alkogolli qalbakilashtirishni emas, balki sizga chinakam quvonch baxsh etadigan faoliyatni topsangiz, siz faqat alkogolli ichimliklar ichish uchun emas, balki uning salbiy oqibatlariga qarshi kurashish uchun vaqt sarflaganingizdan afsuslanishingizni tushunasiz. Ideal holda, men emotsional terapevt sifatida ko’rishni xohlayman 

Manba:psy-practice.com