Aql-idrok – bu uning faoliyatini belgilaydigan shaxsning aqliy printsipi. IQ deb ataladigan aql-idrok miqdori yoshga qarab insonning qobiliyatlarini miqdoriy baholashni aks ettiradi. Ushbu koeffitsientni aniqlash uchun maxsus testlardan foydalaniladi.

Kelib chiqish tarixi

Birinchi marta IQ 1912 yilda ma’lum bo’ldi. Uni psixologiya sohasidagi mutaxassis Vilgelm Stern ixtiro qildi. Shuningdek, u insonning intellektual qobiliyatlarini aniqlash usulini taklif qildi.

Vaqt o’tishi bilan IQni aniqlashga qaratilgan testlar mashhurlikka erisha boshladi. Ular tobora ko’payib borishdi, ammo ba’zilariga hech narsa yordam bermadi. Shuning uchun ob’ektiv test natijasi haqida gapirish mumkin emas. Biroq, ular butun dunyoda aql-idrok darajasini sinab ko’rish uchun ishlatiladi.

IQ testi nima?

IQ testlari o’rtacha 100 ballni tashkil etadi. Ushbu testdan o’tgan odamlarning deyarli yarmida natija 90-110 ball oralig’ida o’zgarib turadi. Faqat 70 balldan past bo’lgan natija aqliy zaiflikni anglatadi.

Sinovlarda mantiqiy fikrlashga mo’ljallangan turli xil qiyinchilik darajasidagi vazifalar mavjud. Shunisi e’tiborga loyiqki, test natijasi inson qancha sinovdan o’tganiga qarab o’zgarishi mumkin. Ular qancha ko’p bo’lsa, natija shunchalik yaxshi bo’ladi.

IQ testlari yoshga qarab insonning intellektual xususiyatlarini namoyish qiluvchi turli yosh guruhlariga bo’linadi. Shuning uchun, masalan, o’rta maktab o’quvchisi va talaba bir xil ballarga ega bo’lishi mumkin, chunki ular yoshga oid testlarni topshirishadi.

IQga ta’sir qiluvchi omillar

Insonning aqliy qobiliyatiga atigi 2 ta omil ta’sir qiladi – irsiyat va atrof-muhit. Agar irsiyat haqida gapiradigan bo’lsak, unda olimlarning fikriga ko’ra 17 mingga yaqin gen IQga ta’sir qiladi.

Atrof muhit quyidagilarni o’z ichiga oladi: oilaviy munosabatlar, ota-onalarning usullari, moddiy ahvoli va turmush darajasi. Biroq, genetik omildan boshlab, bitta oilaning bolalari butunlay boshqacha aqlga ega bo’lishi mumkinligini ta’kidlash kerak.

Guruh bo’yicha farqlar

IQga ta’sir qiladigan farqlar jinsi va yashash mamlakati bo’yicha 2 guruhga bo’linadi. Olimlar erkak va ayol IQ bir xil degan xulosaga kelishdi. Yashash mamlakati IQga sezilarli darajada ta’sir qiladi. Ushbu ko’rsatkich tug’ilish darajasi, jinoyatchilik darajasi, din va boshqa omillarga bog’liq.

Manba: Blog.wikium.ru

Fikr bildirish

Email manzilingiz chop etilmaydi. Majburiy bandlar * bilan belgilangan

72 + = 81

Akme Consalting !!!

Bizga qo‘shiling !

Kirish Yopish
error: Content is protected !!